Bladluis bestrijden

Bladluizen: er gaat geen voorjaar voorbij, of je komt ze tegen in de tuin of op je planten. Deze kleine insecten prikken gaatjes in stengels en bladeren en voeden zich met plantensappen. Bladluizen komen ontzettend veel voor, kunnen in enorme aantallen op je planten zitten en richten erg veel schade aan. Gelukkig zijn er veel mogelijkheden om bladluis natuurlijk te bestrijden: denk aan de inzet van lieveheersbeestjes, gaasvliegen of sluipwespen. Traditionele bestrijdingsmiddelen zijn steeds minder effectief. De bladluizen worden resistent en chemische middelen richten veel milieuschade aan. Kies daarom liever voor natuurvriendelijke middelen: lees alles over de bestrijding van bladluis en ontdek het aanbod van Biobestrijding!

Op deze pagina

Klik op de titel om direct naar de juiste informatie te gaan:

Wat is bladluis en waarom is het zo schadelijk?

Waarom planten bladluizen zich zo snel voort?

Welke schade veroorzaken bladluizen?

Bladluis bestrijden met natuurlijke bestrijders?

Bladluis en mieren: waarom zie je ze vaak samen?

Huis-tuin-en-keukenmiddeltjes: wanneer zijn ze voldoende?

Bladluis voorkomen: hoe houd je ze op afstand?

Bladluis bestrijden als je al last hebt van een plaag

Veelgestelde vragen over bladluis bestrijden

Wat is bladluis en waarom is het zo schadelijk?

Bladluizen behoren tot de superfamilie Aphidoidea en zijn kleine plantenetende insecten die wereldwijd voorkomen. Er bestaan duizenden verschillende soorten bladluizen, waarvan een groot aantal voorkomt in Nederlandse en Belgische tuinen. Afhankelijk van de soort kunnen bladluizen groen, zwart, geel, rood, roze of wit van kleur zijn.

Bladluizen voeden zich met plantensappen. Met hun zuigsnuit prikken ze kleine gaatjes in bladeren, stengels en jonge scheuten om voedingsstoffen uit de plant op te nemen. Vooral groeipunten zijn geliefd, omdat daar de meeste voedingsstoffen aanwezig zijn.

Wat bladluizen zo problematisch maakt, is hun enorme voortplantingssnelheid. Tijdens het groeiseizoen kunnen vrouwelijke bladluizen zonder mannetje levende jongen krijgen. Hierdoor kan een kleine kolonie binnen enkele weken uitgroeien tot een grote bladluisplaag.

Naast het verzwakken van planten kunnen bladluizen ook plantenvirussen verspreiden. Bovendien produceren ze honingdauw, een plakkerige stof waarop vaak zwarte roetdauwschimmel ontstaat. Hierdoor ziet een plant er niet alleen minder mooi uit, maar kan ook de groei worden geremd.

Links de groene perzikluis, rechts de zwarte bonenluis.

Hoe herken je bladluis

Bladluizen zijn kleine, zachte insecten van ongeveer 2 tot 5 millimeter groot. Afhankelijk van de soort kunnen ze groen, zwart, geel, rood, roze of wit van kleur zijn. Bekende soorten zijn onder andere de groene perzikluis, zwarte bonenluis, melige koolluis, wollige beukenbladluis en appelgrasluis.

Meestal leven bladluizen in grote kolonies en zitten ze dicht op elkaar op jonge scheuten, groeipunten en bladeren. De meeste bladluizen zijn vleugelloos, maar wanneer een kolonie te groot wordt of de omstandigheden verslechteren, kunnen er gevleugelde bladluizen ontstaan. Deze gevleugelde exemplaren verspreiden zich naar andere planten en kunnen zo nieuwe kolonies vormen.

Een van de eerste tekenen van bladluis zijn vervormde of gekrulde bladeren. Ook kun je kleine witte vervellingshuidjes op de plant aantreffen. Tijdens hun leven vervellen bladluizen meerdere keren en laten ze deze huidjes achter. Daarnaast zijn plakkerige bladeren een belangrijk signaal. Dit wordt veroorzaakt door honingdauw, een suikerrijke uitscheiding van bladluizen waarop later zwarte roetdauwschimmel kan ontstaan.

Controleer vooral jonge scheuten, groeipunten en de onderkant van bladeren regelmatig op de aanwezigheid van bladluizen. Hoe eerder je een aantasting ontdekt, hoe eenvoudiger deze te bestrijden is.

Waar vind je bladluizen?

Bladluizen zitten meestal aan de onderkant van bladeren, op jonge scheuten en rondom groeipunten van planten. Hier bevinden zich de meeste voedingsstoffen en kunnen ze gemakkelijk plantensappen opzuigen. Doordat deze plekken vaak beschut zijn, blijven bladluizen bovendien relatief goed beschermd tegen weersinvloeden en natuurlijke vijanden.

Je kunt bladluizen aantreffen op vrijwel alle soorten planten, waaronder rozen, fruitbomen, moestuingewassen, sierstruiken, vaste planten en kamerplanten. Vooral jonge bladeren en nieuwe uitlopers zijn aantrekkelijk voor bladluizen, omdat deze rijk zijn aan voedingsstoffen.

In het voorjaar en de vroege zomer is het verstandig om gevoelige planten regelmatig te controleren. Juist in deze periode begint de bladluispopulatie snel toe te nemen en kan een kleine kolonie binnen korte tijd uitgroeien tot een grote bladluisplaag.

Waarom bladluizen zo snel toenemen

Bladluizen staan bekend om hun uitzonderlijk snelle voortplanting. Daardoor kan een kleine kolonie binnen enkele weken uitgroeien tot een grote bladluisplaag. Vooral in het voorjaar en de zomer neemt de populatie razendsnel toe.

Tussen ongeveer maart en september kunnen vrouwelijke bladluizen levende jongen voortbrengen zonder dat daar een mannetje voor nodig is. Bij gunstige temperaturen zijn deze jonge bladluizen vaak al binnen enkele dagen volwassen. Vervolgens krijgen zij zelf ook weer nakomelingen, waardoor meerdere generaties zich in één seizoen ontwikkelen.

Daarnaast vervellen bladluizen meerdere keren tijdens hun leven. Kleine witte vliesjes op bladeren zijn daarom vaak een van de eerste tekenen van een beginnende aantasting. Spot je slechts enkele bladluizen? Dan lijkt de schade misschien nog beperkt, maar juist op dat moment is het belangrijk om in te grijpen. Door hun snelle voortplanting kan een kleine populatie namelijk in korte tijd uitgroeien tot duizenden bladluizen.

Wanneer een plant overbevolkt raakt, ontstaan er gevleugelde bladluizen die zich verspreiden naar andere planten in de tuin. Zo kan een plaatselijke aantasting zich snel ontwikkelen tot een plaag op meerdere planten. Juist daarom is het belangrijk om bladluizen vroegtijdig te herkennen en direct actie te ondernemen.

Welke schade veroorzaken bladluizen?

Bladluizen behoren tot de meest voorkomende en schadelijke insectenplagen in de tuin. Doordat ze zich snel voortplanten en grote kolonies vormen, kunnen ze in korte tijd veel schade aanrichten aan planten, struiken en bomen.

Verzwakking van de plant

Bladluizen voeden zich met plantensappen. Hierdoor verliest de plant belangrijke voedingsstoffen en raakt deze verzwakt. Vooral jonge planten, groentegewassen en pas aangeplante struiken zijn gevoelig voor schade. Bladeren kunnen gaan krullen, groeipunten vervormen en de groei kan stagneren.

Plantenvirussen

Sommige bladluissoorten kunnen plantenvirussen overbrengen. Vooral in de moestuin kan dit problemen veroorzaken bij gewassen zoals tomaten, paprika’s, aardappelen en bonen. De virussen kunnen leiden tot groeiachterstand, verkleuringen en een lagere opbrengst.

Honingdauw en roetdauwschimmel

Tijdens het voeden scheiden bladluizen honingdauw uit. Dit is een plakkerige, suikerrijke vloeistof die achterblijft op bladeren, stengels en vruchten. Honingdauw trekt mieren aan en vormt bovendien een ideale voedingsbodem voor roetdauwschimmel.

Roetdauwschimmel herken je aan een zwarte aanslag op bladeren en takken. Deze schimmel belemmert de opname van zonlicht, waardoor de fotosynthese vermindert en de plant minder goed groeit. Ook tuinmeubels, auto’s en bestrating onder aangetaste bomen kunnen bedekt raken met een kleverige laag.

Witte vervellingshuidjes

Tijdens hun ontwikkeling vervellen bladluizen meerdere keren. Daarbij laten ze kleine witte huidjes achter op bladeren en stengels. Deze witte vliesjes zijn vaak een van de eerste tekenen van een beginnende bladluisplaag en helpen bij het vroegtijdig herkennen van een aantasting.

Bladluis bestrijden met natuurlijke bestrijders

Bladluis komt veel voor in de natuur, maar kent ook veel verschillende natuurlijke vijanden. Wil je bladluis effectief bestrijden, maak dan gebruik van de kracht van de natuur! Dit zijn onze nuttige helpers om bij de bladluisplaag te lijf te gaan:

Lieveheersbeestjes tegen bladluis

Lieveheersbeestjes zijn misschien wel de bekendste natuurlijke vijand van bladluizen. Met name de larven staan bekend om hun vraatzucht. Een larve kan in 2 weken tijd maar liefst 800 bladluizen consumeren! Bij Biobestrijding bestel je larven van het Adalia bipunctata lieveheersbeestje. Dit inheemse lieveheersbeestje komt wijdverspreid voor in Nederland en België en helpt je graag een handje mee in de tuin. Bestel de lieveheersbeestje larven tegen bladluis.

Gaasvliegen tegen bladluis

Naast lieveheersbeestjes zijn de larven van gaasvliegen ook beruchte vijanden van bladluizen. Gaasvliegen komen zeer algemeen voor in de natuur en zijn erg klein. Je merkt dus nauwelijks dat ze er zijn, terwijl ze nuttig werk voor je verrichten. Gaasvlieglarven hebben altijd honger. Eén larve van de Chrysoperla carnea gaasvlieg kan tussen de 100 en 600 bladluizen consumeren! Wil je bladluis bestrijden op een groot oppervlakte, dan zijn gaasvliegen een geschikte keuze. Ontdek de gaasvliegen tegen bladluis.

Sluipwespen tegen bladluis

Sluipwespen zijn voornamelijk effectief bij een beginnende plaag of als preventieve bestrijder. Sluipwespen kunnen bladluizen al signaleren voordat je ze zelf hebt waargenomen. Zo voorkom je dat een bladluisplaag uit de hand loopt. Hoe het werkt? De sluipwesp voedt zich met honingdauw en nectar en parasiteert de bladluis door er eitjes in te leggen. Hierdoor sterft de bladluis. Wij bieden een sluipwespenmix met drie soorten. Deze soorten richten zich op diverse bladluizen. Lees meer over de sluipwespenmix: Sluipwespen tegen bladluis.

Boomlijmband

Boomlijmband kan je op sier- en fruitbomen gebruiken als barrière tegen verschillende plaaginsecten. Je bindt de band om de stam van een boom. Kleine plaaginsecten, zoals bladluizen en mieren blijven kleven op de niet-giftige lijmlaag en kunnen zo geen schade aanrichten aan het blad en de vruchten. Boomlijmband is goed te combineren met de inzet van natuurlijke vijanden. Bestel boomlijmband.

Bloemenmengsel voor lieveheersbeestjes

Hoe diverser je tuin, hoe meer insecten, en dus ook heel veel meer nuttige lieveheersbeestjes! Zorg dat lieveheersbeestjes het fijn hebben in je tuin met een speciaal bloemenmengsel. Zo blijven ze langdurig in je tuin gevestigd en heb je altijd bescherming tegen bladluis. Bestel het bloemenmengsel voor lieveheersbeestjes.

Tip: combineer de bestrijders voor een totaalaanpak

Het mooie aan de verschillende natuurlijke bestrijders is dat je ze goed met elkaar kan combineren. De nuttige insecten zullen elkaar niet in de weg zitten. Sterker nog: ze zullen samen een extra effectief front tegen de bladluizen vormen!

Bladluis en mieren: waarom zie je ze vaak samen?

Zie je veel mieren op een plant waar ook bladluizen aanwezig zijn? Dan is dat meestal geen toeval. Tussen bladluizen en mieren bestaat namelijk een bijzondere samenwerking, ook wel symbiose genoemd. Beide soorten profiteren van elkaar.

Bladluizen scheiden tijdens het voeden een suikerrijke vloeistof uit die honingdauw wordt genoemd. Deze honingdauw vormt een belangrijke voedselbron voor mieren. In ruil daarvoor beschermen de mieren de bladluizen tegen natuurlijke vijanden zoals lieveheersbeestjes, gaasvliegen en sluipwespen.

Voor biologische bladluisbestrijding kan dit een uitdaging vormen. Mieren verjagen namelijk vaak de natuurlijke vijanden die je inzet om bladluizen te bestrijden. Zie je naast bladluizen ook veel mieren? Dan is het verstandig om eerst de mierenpopulatie aan te pakken. Dit kan bijvoorbeeld met mieren bestrijden met aaltjes of door een boomlijmband rondom de stam van een boom aan te brengen. Zo krijgen natuurlijke vijanden meer kans om de bladluizen onder controle te houden.

Huis-tuin-en-keukenmiddeltjes: wanneer zijn ze voldoende?

Een beginnende bladluisplaag is soms nog onder controle te krijgen met eenvoudige huismiddeltjes. Zo kun je aangetaste planten afspoelen met een stevige waterstraal uit de tuinslang of onder de douche zetten. Ook worden mengsels van water met groene zeep of afwasmiddel regelmatig gebruikt om bladluizen tijdelijk te bestrijden.

Daarnaast kun je zwaar aangetaste bladeren en scheuten wegsnoeien. Gooi het snoeiafval altijd weg in een afgesloten zak, zodat de bladluizen zich niet opnieuw kunnen verspreiden.

Hoewel deze methoden tijdelijk verlichting kunnen bieden, zijn ze vaak onvoldoende om een grotere bladluisplaag blijvend te bestrijden. Bladluizen planten zich namelijk zeer snel voort en kunnen zich gemakkelijk verspreiden via de wind of nabijgelegen planten.

Wanneer zijn natuurlijke vijanden effectiever?

Wanneer bladluizen steeds terugkeren of de plaag groter wordt, zijn natuurlijke vijanden vaak de meest duurzame oplossing. Lieveheersbeestjeslarven, gaasvlieglarven en sluipwespen gaan actief op zoek naar bladluizen en helpen de populatie langdurig onder controle te houden.

In tegenstelling tot veel huismiddeltjes pakken natuurlijke vijanden niet alleen de zichtbare bladluizen aan, maar helpen ze ook om de natuurlijke balans in de tuin te herstellen. Hierdoor is de kans kleiner dat dezelfde plaag later opnieuw ontstaat.

Bladluis voorkomen: hoe houd je ze op afstand?

Bladluizen zijn een van de meest voorkomende plagen in de tuin. Een enkele bladluis vormt meestal geen probleem, maar doordat ze zich zo snel voortplanten kan een kleine kolonie binnen korte tijd uitgroeien tot een grote bladluisplaag. Gelukkig zijn er verschillende manieren om bladluizen te voorkomen en de kans op schade aan je planten te verkleinen.

Zorg voor een biodiverse tuin

Een gezonde en biodiverse tuin is de beste natuurlijke verdediging tegen bladluizen. Hoe meer verschillende planten, bloemen en struiken je hebt, hoe aantrekkelijker jouw tuin wordt voor natuurlijke vijanden zoals lieveheersbeestjes, gaasvliegen, zweefvliegen en vogels. Deze dieren helpen bladluizen op natuurlijke wijze onder controle te houden, waardoor de kans op een grote plaag afneemt.

Kies bij voorkeur voor een gevarieerde mix van inheemse planten en zorg ervoor dat er gedurende het hele seizoen bloemen beschikbaar zijn, zoals de het bloemenmengsel voor lieveheersbeestjes. Zo bied je nuttige insecten voldoende voedsel en schuilplaatsen.

Gebruik lok- en afweerplanten

Sommige planten zijn bijzonder aantrekkelijk voor bladluizen. Denk bijvoorbeeld aan Oost-Indische kers, kamille en kamperfoelie. Door deze planten op strategische plekken in de tuin te plaatsen, kun je bladluizen wegtrekken van kwetsbare gewassen en sierplanten.

Daarnaast zijn er planten waarvan bekend is dat bladluizen minder graag in de buurt komen. Sterk geurende kruiden zoals lavendel, munt, salie en tijm kunnen helpen om bladluizen op afstand te houden en dragen tegelijkertijd bij aan een gevarieerde tuin.

Houd planten gezond en vitaal

Sterke planten zijn beter bestand tegen plagen en herstellen sneller van eventuele schade. Geef planten daarom voldoende water, de juiste voeding en een standplaats die past bij hun behoeften. Dit geldt niet alleen voor tuinplanten, maar ook voor kamerplanten.

Bladluizen kiezen vaak voor verzwakte planten die onder stress staan door droogte, voedingsgebrek of een verkeerde standplaats. Door planten gezond te houden, maak je ze minder aantrekkelijk voor bladluizen en andere plaaginsecten.

Bescherm bomen met een fysieke barrière

Bij fruit- en sierbomen kan een fysieke barrière helpen om bladluizen en andere plaaginsecten te weren. Een boomlijmband rondom de stam voorkomt dat insecten omhoog kruipen op zoek naar voedsel en jonge scheuten. Dit kan vooral in het voorjaar bijdragen aan het voorkomen van een bladluisplaag.

Bladluis bestrijden bij een bestaande plaag

Vaak merk je bladluis pas op als er al een flinke plaag is ontstaan. Is dat het geval, dan kan je het best zo snel mogelijk natuurlijke vijanden inzetten. De larven van lieveheersbeestjes en die van gaasvliegen zijn enorm vraatzuchtig. Ze zullen in hoog tempo je bladluisplaag te lijf gaan als je ze op de juiste manier inzet.

Optimale omstandigheden voor Adalia bipunctata lieveheersbeestjes larven

Heb je een paar aangetaste planten, dan zijn lieveheersbeestjes larven perfect. De larven van lieveheersbeestjes kan je vanaf een temperatuur van 15° C uitzetten. Ze hebben een voorkeur voor droog en warm weer. Zet je ze bij kamerplanten of in een serre of kas uit, dan zijn de omstandigheden perfect. Als je ze in de tuin wil gebruiken, is het goed om de weersverwachting in de gaten te houden.

Je kunt de larven en eitjes het best zo dicht mogelijk bij bladluishaarden inzetten. Op die manier zorg je ervoor dat de lieveheersbeestjes snel aan het werk kunnen. Let ook op dat je ze niet uitzet als de zon volop schijnt. Doe het vroeg in de ochtend, of juist in de avond.

Zie je in eerste instantie weinig resultaat? Heb geduld! De larven hebben het meest honger in het vierde larvestadium, als ze zo’n 3 weken oud zijn. Ze zullen dan in rap tempo de bladluizen verorberen. Eén larve kan tot wel 4.000 bladluizen consumeren!

Optimale omstandigheden voor Chrysoperla carnea gaasvlieg larven

Voor grote tuinen (tot 250 m²) kan je kiezen voor gaasvlieg larven om bladluis te bestrijden. Deze larven consumeren 100 tot 600 bladluizen en eten daarnaast ook andere kleine plaaginsecten zoals wolluis, spint of trips.

Je ontvangt de gaasvlieg larven in vijf handige zakjes met elk 100 larven. De zakjes hang je eenvoudig in het aangetaste gewas, waarna ze vervolgens zelf eruit kruipen op zoek naar prooien. In een afgesloten ruimte, zoals een serre of kas, zijn de omstandigheden het meest optimaal. Zet je ze buiten uit, let dan op dat het minimaal 15° C is en rustig weer. Optimaal is een temperatuur tussen 20 en 26° C. Wind en regen kan ervoor zorgen dat de gaasvlieglarven minder effectief zijn.

Hang de uitzetzakjes op een schaduwrijke plek en zorg dat er geen water in kan lopen. De levenscyclus van de gaasvlieg van eitje naar larve naar uiteindelijk volwassen vlieg is zo’n 4 weken. Wil je langdurig bescherming tegen bladluis, dan is aan te raden om 2 à 3 weken na de eerste inzet een herhaaldosis in te zetten.

Hulp nodig bij bladluis bestrijden?

Twijfel je welke biologische bestrijder het meest geschikt is voor jouw situatie? Of weet je niet zeker welke plaag je op jouw planten hebt aangetroffen? Neem gerust contact met ons op. We helpen je graag bij het kiezen van de juiste oplossing, zodat je jouw planten snel en effectief kunt beschermen tegen bladluizen.