Emelten (langpootmug larven)

Emelten, de larven van langpootmuggen, kunnen in korte tijd flinke schade veroorzaken aan je gazon. Ze leven in de bovenste laag van de bodem en vreten aan jonge wortels, waardoor gras loskomt, geel verkleurt of volledig afsterft. Vaak merk je de schade pas wanneer vogels het gazon beginnen om te woelen, omdat zij de larven als voedselbron zien. Emelten komen zowel in het voorjaar als het najaar veel voor en kunnen een gazon snel verzwakken.

Emelten bestrijden

Wil je emelten bestrijden? Biologische bestrijding met aaltjes is een effectieve, veilige en duurzame manier om emelten aan te pakken. Aaltjes dringen de larven binnen en schakelen ze uit zonder schade toe te brengen aan mensen, huisdieren of het bodemleven. Op deze pagina vind je een compleet stappenplan, herkenningstips en praktische adviezen om nieuwe plagen te voorkomen.

Stappenplan emelten bestrijden

Met dit stappenplan pak je de oorzaak van de schade gericht aan. De combinatie van inspectie, correcte toepassing en herhaling zorgt voor het beste resultaat.

Stap 1: Controleer het gazon op schade

Kijk goed naar plekken waar het gras dun wordt, geel verkleurt of volledig loslaat. Emelten vreten aan wortels en jonge plantendelen net boven de grond. Hierdoor kun je het gras soms als een losse mat optillen. Zie je vogels zoals kraaien, spreeuwen of merels actief pikken in je gazon, dan is dat een duidelijke aanwijzing.

Bij twijfel kan je een klein stukje gras optillen. Zie je grijsbruine, pootloze larven zonder duidelijke kop, dan heb je te maken met emelten.

Stap 2: Zet biologische aaltjes in

Aaltjes van het type Steinernema carpocapsae zijn de meest effectieve bestrijders van emelten. Ze zoeken de larven op in de bodem en schakelen ze uit binnen enkele dagen.

Aaltjes werken het beste in een licht vochtige bodem. Sproei het gazon eventueel vooraf als de grond droog is.

Voor grotere oppervlaktes is het handig om een sproeier te gebruiken zodat de verdeling gelijkmatig is. De Birchmeier AquaNemix is hier speciaal voor ontworpen.

Gebruik je liever een kant-en-klare combinatie, dan kun je kiezen voor de combideal met sproeier.

Zo pas je de aaltjes toe:

• Meng de aaltjes met water volgens de bijgeleverde instructies
• Giet of sproei het mengsel gelijkmatig over het gazon
• Voorkom felle zon of hoge UV-straling tijdens het toepassen
• Behandel bij voorkeur vroeg in de ochtend of in de avond

Stap 3: Houd de bodem vochtig

Aaltjes kunnen zich het best voortbewegen in een vochtige bodem. Daarom is het belangrijk dat de grond in de dagen na de toepassing vochtig blijft. Maak het niet te kletsnat, maar zorg ook dat de bodem niet uitdroogt.

Stap 4: Herhaal de behandeling bij hardnekkige plagen

Zie je na 2 tot 3 weken nog steeds schade of activiteit, dan kan een herhaalbehandeling nodig zijn. Zeker wanneer veel larven tegelijk zijn uitgekomen of wanneer delen van het gazon erg droog zijn geweest.

Beste behandelmoment

De meest effectieve periodes om aaltjes tegen emelten in te zetten zijn:

• Najaar: augustus tot november
• Voorjaar: april en mei

In deze periodes zitten emelten dichter aan het oppervlak en zijn ze kleiner, waardoor aaltjes gemakkelijker hun werk kunnen doen.

Hoe herken je emelten in je gazon?

Emelten zijn grijsbruine larven van ongeveer 3 centimeter, zonder poten en zonder duidelijke kop. Ze lijken op dikke made-achtige larven en leven in de bovenste laag van de bodem.

Typische schadebeelden:

• Kale plekken in het gazon
• Gras dat makkelijk loslaat
• Planten die ineens verwelken
• Vogels die actief graven of pikken
• Losse zoden, alsof ze zijn omgewoeld

Door een stukje gras op te tillen en in de grond te kijken, kun je snel bevestigen of emelten de oorzaak zijn.

Wanneer kun je emelten het beste bestrijden?

Emelten worden het meest succesvol bestreden wanneer ze jong en actief zijn.

De beste bestrijdingsmomenten zijn:

• Najaar (augustus tot november) – de larven zijn klein en zitten hoog in de bodem
• Voorjaar (april tot mei) – de larven bewegen omhoog om te eten

In de zomer trekken emelten dieper weg in de grond door de warmte, waardoor ze lastiger te bereiken zijn. Bij droogte werkt de behandeling minder goed, omdat aaltjes zich niet kunnen verplaatsen.

Tip: behandel tijdens of net na een regenbui, of na vooraf sproeien. Dit zorgt voor de ideale bodemvochtigheid.

Emelten bestrijden met aaltjes (Steinernema carpocapsae)

Aaltjes zijn microscopisch kleine wormpjes die de larven binnendringen en via natuurlijke bacteriën uitschakelen. Zodra een emelt sterft, vermeerderen de aaltjes zich in het dode lichaam en gaan daarna op zoek naar nieuwe larven. Hierdoor kan één toepassing al een groot effect hebben.

Zo gebruik je aaltjes optimaal:

• Maak het gazon vooraf licht vochtig
• Meng de aaltjes zorgvuldig met water
• Spreid het mengsel gelijkmatig met een gieter of sproeier
• Voorkom direct zonlicht tijdens de toepassing
• Houd de bodem vochtig in de weken daarna

Bij grotere oppervlaktes werkt de Birchmeier AquaNemix zeer efficiënt, omdat deze automatisch de juiste verhouding mengt tijdens het sproeien.

Wil je precies weten hoe je de aaltjes toepast, download dan de bijsluiter.

Emelten kan je ook bestrijden met natuurlijke huismiddelen zoals knoflookextract. Dat werkt vooral ondersteunend bij lichte plagen. Meer hierover lees je op: emelten bestrijden met knoflook.

Hoe voorkom je nieuwe emelten in je gazon?

Met een paar eenvoudige maatregelen houd je je gazon sterk en minder aantrekkelijk voor langpootmuggen.

• Houd het gazon gezond door regelmatig te maaien
• Verwijder overtollige grasresten
• Belucht het gazon zodat de bodem sneller opdroogt
• Beperk nachtverlichting, dit trekt langpootmuggen aan
• Controleer in het najaar regelmatig op jonge larven
• Houd de bodem niet te nat, vooral in schaduwrijke delen
• Door jaarlijks te controleren en tijdig te behandelen voorkom je grote schade.

Wil je meer lezen over langpootmuggen? Bekijk dit artikel: de langpootmug en haar larven.